پژوهشگاه در یک نگاه

پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاد دانشگاهی در دوران فعالیت خود خدمات ارزنده‌ای به نظام حکمرانی و جامعه ایرانی در حوزه‌های پژوهشی، آموزشی و خدمات تخصصی ارائه نموده است. پژوهشگاه از نهادهای علمی و پژوهشی کشور است که با تکیه بر ظرفیت‌های تخصصی علوم انسانی و اجتماعی، مأموریت خود را در شناخت مسائل و چالش‌های جامعه، تولید دانش کاربردی و ارائه راهکارهای مؤثر برای حل مسائل کشور و شکوفایی جامعه دنبال می‌کند. این پژوهشگاه با بهره‌گیری از اعضای هیئت علمی، پژوهشگران و متخصصان حوزه‌های مختلف علوم انسانی و اجتماعی، تلاش می‌کند میان دانش، سیاست‌گذاری و عمل پیوندی مؤثر ایجاد کند و در مسیر ارتقای و پیشرفت جامعه، نظام حکمرانی و بخش خصوصی نقش‌آفرین باشد. بر این اساس فلسفه وجودی پژوهشگاه عبارت است از:

ارائه راه حل های نوآورانه برای حل مسائل اساسی کشور و شکوفایی جامعه

از طریق توانمندسازی، کارآمد کردن و سرآمد کردن اعضاء

شکوفایی جامعه یک مفهوم چندبعدی و میان رشته ای است. شکوفایی جامعه، فرایند و نتیجه بالفعل‌شدن ظرفیت‌های انسانی، اجتماعی، اقتصادی، علمی، فرهنگی و نهادی جامعه برای خلق ارزش، حل مسائل، ارتقای کیفیت زندگی و تحقق زندگی شایسته و پایدار است. می‌توان شکوفایی جامعه را حاصل تعامل چهار لایه دانست:

شکوفایی جامعه = توانمندشدن انسان‌ها + شکوفایی ظرفیت‌های جمعی + کارآمدی نهادها + بهبود کیفیت زندگی

شکوفایی دارای شش بعد اساسی است که محورهای فعالیت های پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاددانشگاهی را در بر می گیرد و گروه های های پژوهشی ده گانه پژوهشگاه در تلاش هستند با انجام فعالیت های آموزشی-پژوهش و ارائه خدمات تخصصی این ابعاد را در جامعه ایرانی ارتقاء دهند. این ابعاد عبارتند از:

• شکوفایی انسانی: بررسی این سئوال که " آیا انسان‌ها ظرفیت‌های خود را بالفعل می‌کنند؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به آموزش، مهارت، سلامت، خلاقیت، استعداد، کرامت، مدیریت منابع انسانی، امید و انگیزه در جامعه ایران اسلامی شود.
• شکوفایی اجتماعی و فرهنگی: بررسی این سئوال که " آیا جامعه از ظرفیت جمعی خود استفاده می‌کند؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به اعتماد عمومی، سرمایه اجتماعی، مناسبات نسلی، مشارکت، هویت ملی-ایرانی-اسلامی، فرهنگ، خانواده، انسجام و همبستگی اجتماعی، ایران شناسی و زبان و ادبیات فارسی در جامعه ایران اسلامی شود.
• شکوفایی نهادی و حکمرانی: بررسی این سئوال که " آیا نهادهای حکمرانی امکان شکوفایی را فراهم می‌کنند؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به قانون، کارآمدی، شفافیت، پاسخگویی، مشارکت، سیاست‌گذاری، آزادی، سلامت اداری در نظام حکرانی کشور و سیاسی کشور شود.
• شکوفایی اقتصادی: بررسی این سئوال که " آیا ظرفیت‌های اقتصادی جامعه فعال شده است؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به اشتغال، بهره‌وری، کارآفرینی، درآمد، سرمایه‌گذاری و تولید در جامعه ایران اسلامی شود.
• شکوفایی علمی و فناورانه: بررسی این سئوال که " آیا جامعه قادر به تولید و استفاده از دانش است؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به علم، پژوهش، نوآوری، فناوری، حل مسئله، اقتصاد دانش‌بنیان در جامعه ایران اسلامی شود.
• شکوفایی سرزمینی و زیست‌محیطی: بررسی این سئوال که " آیا شکوفایی پایدار و متوازن است؟". برای تحقق این مهم بایستی توجه به عدالت منطقه‌ای، توسعه محلی، محیط‌زیست، منابع، تاب‌آوری، تعادل شهری-روستایی، توزیع منابع و امکانات و فقر و محرومیت در جامعه ایران اسلامی شود.

شکوفایی یک جامعه یک عنصر مرکزی و کلیدی دارد و آن "قدرت بالفعل‌کردن ظرفیت‌ها" است. هر جامعه ای دارای منابع طبیعی، نیروی انسانی، منابع علمی، دانشی و فناورانه، منابع اقتصادی و اعتباری و نهادهای متعدد است، اما اگر نتواند این ظرفیت‌ها را به عمل، ارزش، رفاه و حل مسئله تبدیل کند، الزاماً شکوفا نیست. در بسیاری از موارد بالفعل کردن ظرفیت ها نیازمند تحقق و ترویج نوآوری است و از اینرو شکل دهی و ترویج نوآوری در حوزه انسانی و اجتماعی یکی از محورهای راهبردی فعالیت پژوهشگاه است.

 چشم‌انداز پژوهشگاه، تبدیل‌شدن به یک نهاد علمی اثرگذار و مسئله‌محور در حوزه علوم انسانی و اجتماعی است؛ نهادی که دانش را به راه‌حل، پژوهش را به سیاست و سیاست را به بهبود زندگی مردم پیوند می‌دهد. سرمایه اصلی پژوهشگاه برای دستیابی به این چشم انداز نیروی انسانی متخصص و متعهد خود است. لذا مسیر تحول و تعالی پژوهشگاه، از مسیر ارتقاء و تعالی تک‌تک اعضای آن می‌گذرد. به بیان دیگر پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاد دانشگاهی در تلاش است تا با ارتقای سطح کیفی و کمی اعضای و سرمایه های انسانی خود و کشور تأثیرات مثبتی را بر جامعه برجای بگذارد. با پشتوانه سرمایه های انسانی داخلی و شبکه سازی علمی-اجرایی جهت استفاده از ظرفیت های علمی-اجرایی خارج از پژوهشگاه، در طول فعالیت خود با انجام طرح‌های پژوهشی، مطالعات سیاستی، تولید و انتشار آثار علمی، برگزاری نشست‌ها و دوره‌های تخصصی و همکاری با سازمان‌ها و نهادهای مختلف، در جهت حل مسائل ملی و محلی و تقویت نقش علوم انسانی در تصمیم‌گیری و حکمرانی گام برداشته است.

حوزه‌های علمی اصلی فعالیت پژوهشگاه شامل: آسیب‌ها و مسائل اجتماعی، هویت ملی-ایرانی- اسلامی، مناسبلات نسلی و خانواده، انسجام ملی و همبستگی عمومی، جوانان و نوجوانان، پیشرفت و آبادانی (در سطح ملی و جوامع محلی)، مسائل شهری، ارزیابی و پایش اجتماعی، کارآمدسازی نظام حکمرانی و سلامت حکمرانی، محیط کسب و کار و سرمایه گذاری، منابع انسانی و سلامت اداری، زبان وادبیات فارسی و ایران شناسی، علوم شناختی تصمیم گیری و سایر حوزه‌های راهبردی علوم انسانی و اجتماعی است.  شرح فعالیت های پژوهشی- آموزشی پژوهشگاه درکتابچه معرفی پژوهشگاه ارائه شده است.

برای دریافت کتابچه معرفی پژوهشگاه کلیک کنید